Text Size

  • Increase
  • Decrease
  • Normal

Current Size: 100%

Diskurso diputado den Heyer: Kickoff Masterplan 2030

Kralendijk - Mi ta sumamente kontentu di mira boso na e konferensia akí, Kickoff Masterplan 2030, pa asina huntu nos determiná futuro di Boneiru, ku otro palabra, nos mes futuro. Mi ta mira grandi i chikí, hòmber i muhé, empresario, studiante i empleado públiko, tur huntu aki den e sala akí, i mi sa ku na kas tambe tin hopi ta sigui nos na television i riba Facebook. Un danki ta bai na boso tur. Boso partisipashon masal i e gran interes ku boso ta demostrá ta mustra kon importante futuro di Boneiru ta den boso bista. Ora mi a kuminsá prepará e presentashon akí, mi a ripará ku mi rekuerdonan tabata hiba mi bèk na mi infansia, tempu ku mi a pasa kasi tur mi fakansinan aki na Boneiru. Mi mama ta di Boneiru, mi tata ta hulandes nasí na Kòrsou, i ami mes a krese na Kòrsou. Mi tabata disfrutá masha tantu di mi fakansinan na Boneiru. Ainda mi por sinti den mi boka e eiskrim i batata hasá di Supercorner i e krokètnan di Bebi ‘monchin. Boneiru semper a duna mi un sentido di libertat i siguridat, di un lugá kaminda bo por sinti bo berdaderamente kuidá i protehá ... ku hende sinseramente amabel i ku ke otro bon. Dia 17 di desèmber 2004 mi a bin biba na Boneiru. E tempu ei, mi opa tabata basta malu i mi a kaba di risibí un oferta pa bin traha pa Teritorio Insular komo konsehero di maneho pa Bienestar. Den e temporada ei, mi a mira ku mi mes wowo kon kos ta ora bo mester dependé riba Kòrsou. No tabatin remedi, pasobra a keda sin paga. Komo hende, nos tin e tendensia di lubidá ta di unda nos a bin, pero esei ta un tema pa otro okashon. Te dia djawe mi ta agradesido ku mi por tabata aki den e último dianan di mi opa, i risibí un poko di su sabiduria. Un di su konsehonan tabata ku, komo hende muhé, bo mester a sòru di ta independiente finansieramente. Mi mama mes tambe a tuma e konseho ei na pechu i tabata un muhé ku a traha duru. For di chikí, el a mustra mi ku hende muhé tambe por manehá un kas riba nan mes forsa. No tabata por otro tampoko, pasobra aunke mi tata tabata di un famia ku moda, mayor parti di tempu e tabata na kas ta biba dushi, ku otro palabra, ku ekseso di alkohòl i otro tipo di stimulante! Ta p’esei mes, un di mi soñonan pa Boneiru ta pa mucha muhé i hende muhé den nos komunidat kai ménos pa hòmber labiadó ku no ke nada otro sino “biba dushi”, i pa e hende muhénan akí haña oportunidat den bida i usa e oportunidatnan ei tambe, pa asina alkansá nan potensial i logra mas den bida. Den nos kultura, ku kon ku bai bin tin su aspektonan un tiki machista, komo hende muhé por ta difísil pa bo para riba bo mes pia. Pero damanan, mamanan, muhénan, damitanan: Kere ku boso por. I no lubidá ku formashon di e hòmbernan di futuro ta den nos mes man! Damanan, si mi tin mag di duna boso un konseho, ta esaki: Stop looking for the glass slipper to wear and start looking for the glass ceilings to shatter! Den mi adolesensia, un di mi mihó amigunan tabata yu hòmber di Miguel Pourier i mi tabatin mashá atmirashon pa su tata. Mi ta kòrda kon tabatin un wèlga na Kòrsou anto ku tur e wèlguistanan a bin aglomerá na kas di famia Pourier. Mi a keda asombrá di mira kon kalmu Miguel Pourier a keda i ku kuantu rèspèt i amor el a keda papia ku e wèlguistanan. Den mi bista, e manera ku e wèlguistanan tabata trata Miguel Pourier tabata sumamente inhustu, anto ora mi a puntr’é alrespekto, e di ku tur hende tin derecho di ekspresá nan malkontentu i ku e ta asumí ku no ta nada personal nan tabatin kontra dje, sino ku mas bien nan aktitut tabata dirigí riba su ròl komo mandatario. El a siña mi ku e trabou di un polítiko òf mandatario ta un di e trabounan di mas ingrato i na mes momento mas bunita ku por tin, basta ku bo ehers’é na un manera íntegro i honesto. Esei ta hiba mi na mi di dos soño pa Boneiru na 2030: pa e ta uni sla kaminda nos ta biba ku otro ku rèspèt, integridat i honestidat, kaminda por papia di berdadero inklusividat i kaminda no ta ekskluí niun hende, kaminda esnan ku ta bin en buska di algu ta bin aportá algu di igual balor tambe, no kralchi i fantasia, sino algu di balor igual òf asta mas haltu ku loke nan a bin buska! Un Boneiru kaminda, a base di diálogo, nos lo sa di yuda otro yega mas leu, pa asina nos tur por tin un bida mihó. Mi tabatin 19 aña dia mi a bai studia na Hulanda. Aya, mi a bira miembro di MAAP, un movementu di hóben antiano i arubano ku e meta pa hala atenshon na, entre otro, algun di e retonan sosial ku nos tabata enfrentá. E tempu ei, tabatin hopi problema ku droga. Nos a organisá un reunion di e hóbennan di MAAP ku Rita Verdonk, kende e tempu ei tabata minister hulandes di Integrashon i Inmigrashon. Durante e enkuentro, el a splika nos ku e tabata konvensí ku tur hóben antiano i arubano ku bin Hulanda ta bini pa nan por tin un scooter i un telefòn selular, i ku nan tabata dispuesto di drenta mundu kriminal si ta nesesario pa logra esei. E imágen ku el a pinta di nos a shòk mi, pero mi a sali asta mas motivá pa un dia drenta polítika.  Despues di mi estudio, na desèmber di 2004, mi a muda bin Boneiru pa kuminsá traha komo konsehero di maneho pa Bienestar, i pa mi por ta serka di mi opa i mi oma. Mi tabata enkantá! Tempu ku mi tabata mucha, den fakansi, mi oma tabata hala mi su tras i bai bishitá kantidat di hende grandi. Mi tabata gusta sí, aunke mi motibunan (mangel i limonada) probablemente no tabata meskos ku di dje. Kasi sigur e tabata bai pa tuma konseho. Semper Oma tabata bisa mi pa tende di hende grandi, pasobra nan tin hopi eksperensia. Te dia djawe mi ta agradesido n’e pa esei, i p’esei mi ke traha asta mas duru pa por ofresé tur grandi riba nos isla un bon futuro. Na 2013, mi a disidí di drenta MPB. Ta difísil pa bo ignorá ken bo ta di paden i e tempu ei tabatin un nesesidat urgente di renobashon den polítika boneriano; sigur despues di 10-10-10 ora ku nos a bira un entidat públiko di Hulanda. Na mei di 2016, mi a bira diputado di Asuntunan Sosial, Enseñansa, Hubentut, Kultura i Salubridat. Lamentablemente, e koalishon ei no a dura. Pero for di aprel di e aña akí mi tin e privilegio di ehersé e bunita funshon akí atrobe. Ta algu ku mi ta hasi ku mashá plaser i di henter kurason! Na mes momento, esei ta hiba na mi siguiente soño pa Boneiru 2030: Mi ke pa prinsipalmente nos grandinan, mucha i esnan ku ta pará mas suak den sentido sosial por tin e mesun fasilidatnan básiko di seguro sosial ku tin na e parti europeo di Reino. Tur dia atrobe, mi kurason ta hasi doló ora mi mira kuantu hende na Boneiru te ainda ta biba bou di nivel di pobresa. Na mes momento, e doló akí ta duna mi mas forsa i determinashon pa sigui lucha pa e soño ei. Ademas, mi deseo ta pa mucha por krese na un manera sano, no den pobresa ni den un kas kaminda tin violensia òf agreshon, i pa nan por tin tur chèns pa desaroyá nan propio potensial, pa despues nan por tin un oportunidat hustu pa logra di tin un bida agradabel i pa nan por nifiká algu pa komunidat. Ta p’esei mes mi ta keda traha sin kansa pa kombatí violensia doméstiko i pa lanta un Family Justice Center, un House of Hope, esta, un sentro ku un enfoke multidisiplinario pa duna e mihó sosten posibel na hende ku a haña nan konfrontá ku violensia doméstiko, eksplotashon òf trafikashon di hende. Nos mester por tende mucha ta hari i grandinan kontentu atrobe den bario. Por último, mi ta deseá ku pa na 2030 nos por ta orguyoso di nos isla i nos patrimonio kultural, i ku nos a bira konsiente di e balor di nos kultura i nos ekspreshonnan artístiko i kulinario. Esaki tambe ta algu sumamente importante pa Boneiru por sigui desaroyá komo un Blue Destination kaminda kresementu ekonómiko duradero ta bai man den man ku maneho di kultura i di naturalesa. No ta sobra mi nada mas sino di deseá boso tur un dushi konferensia. Mi ta masha interesá di skucha kiko ta boso soño- i deseonan pa futuro di Boneiru na 2030: nos futuro.

TOESPRAAK GEDEPUTEERDE DEN HEYER Kickoff Masterplan2030

Kralendijk - Het doet mij zo goed u allen hier aanwezig te zien tijdens deze Kickoff Masterplan2030 conferentie om gezamenlijk de toekomst van Bonaire, onze toekomst, te  bepalen. Jong, oud, man, vrouw, ondernemer, student en ambtenaar, ik zie ze allemaal in de zaal zitten en ik weet dat er thuis ook velen via tv en Facebook meekijken. Dank u allen daarvoor. U toont met deze overweldigende interesse en deelname hoe belangrijk de toekomst van Bonaire voor u is. Toen ik begon met de voorbereidingen voor deze presentatie vandaag, merkte ik dat mijn gedachten me terugbrachten naar hoe ik als klein kind zelf bijna iedere vakantie op Bonaire was. Ik ben de dochter van een Bonairiaanse moeder en Nederlandse vader die op Curacao geboren is en ben op Curaçao opgegroeid. Ik vond het heerlijk om als kind hier te komen. De ijsjes en frietjes van supercorner  en de kroketten van Bebi ‘monchin kan ik nog proeven. Bonaire gaf altijd het gevoel van vrijheid en veiligheid, een soort magische warme deken gevoel...waarbij men oprecht vriendelijk is en om elkaar geeft. Op 17 december 2004 ben ik op Bonaire komen wonen. Mijn opa was in die tijd ernstig ziek en ik kreeg een baan aangeboden om bij het eilandgebied te komen werken als beleidsadviseur welzijn. Ik heb in die periode gezien wat het betekende om afhankelijk te zijn van Curaçao. Medicijnen waren er niet omdat de rekening niet was betaald. Als mens hebben we de neiging te vergeten waar we vandaan zijn gekomen, maar dat is voor een andere keer.  Ik ben er nog steeds dankbaar voor dat ik de laatste periode van m’n opa’s leven met hem heb mogen doorbrengen en nog wat wijsheden heb mogen ontvangen. Een ervan was dat je als vrouw er voor moest zorgen dat je  financieel onafhankelijk was. Mijn moeder heeft dat ook ter harte genomen en was een harde werker. Zij liet mij al op jonge leeftijd zien dat vrouwen op eigen kracht een huishouden kunnen runnen. Zij moest ook wel, want alhoewel mijn vader van goede financiële komaf was, zat hij vaker thuis en genoot hij van het leven. Met andere woorden alcohol en andere genotsmiddelen werden bovenmatig genuttigd!! Een van mijn dromen voor Bonaire is dan ook  dat de meisjes en de vrouwen in onze samenleving weerbaarder zijn voor praatjes van “levensgenietende “ mannen, de kans krijgen en pakken en het beste uit hunzelf halen om zo meer te bereiken. In onze toch enigszins machocultuur wordt het je als vrouw vaak lastig gemaakt jezelf staande te houden. Maar dames, moeders, vrouwen, meisjes: Geloof in je eigen kracht, bovendien de sleutel en vorming van de toekomstige man hebben we zelf in handen! Dames als ik een ding mag meegeven: Stop looking for the glass slipper to wear and start looking for the glass ceilings to shatter!  In mijn tienerjaren was een van mijn beste vrienden de zoon van Miguel Pourier en ik bewonderde zijn vader ontzettend. Ik herinner me dat er een staking was op Curacao en dat alle stakers zich verzamelden bij het prive-huis van de familie Pourier. Het verbaasde me om te zien hoe rustig Miguel Pourier bleef en met hoeveel respect en liefde hij over de stakers bleef praten. In mijn ogen was het zeer onterecht dat de stakers zo met Miguel Pourier omgingen en toen ik hem er naar vroeg gaf hij aan dat iedereen recht heeft om zijn grieven te uiten. Dat hij er van uit ging dat het niet persoonlijk was maar dat het gericht was op zijn rol als bestuurder. Hij leerde me dat politiek of bestuurder zijn een van de meest ondankbare maar toch mooie banen is als je het ook met oprechtheid en eerlijkheid uitvoert. Dit brengt mij tot mijn tweede droom voor Bonaire in 2030: een eiland waarbij we met respect, oprechtheid en eerlijkheid met elkaar samenleven, waar inclusiviteit hoogtij viert en niemand wordt buitengesloten, waar degenen die iets komen halen ook iets van gelijke waarde komen brengen, geen spiegeltjes en kraaltjes maar echt iets van gelijke of hogere waarde! Een Bonaire waar we op basis van dialoog elkaar tot grote hoogtes weten te pushen zodat we allemaal een beter leven krijgen. Ik was 19 toen ik in Nederland ging studeren en werd daar een lid van MAAP, een beweging van Arubaanse en Antilliaanse jongeren om onder andere sociale uitdagingen waar wij mee te maken hadden onder de aandacht te brengen. In die tijd waren er vele issues met drugs. We organiseerden een meeting met de MAAP jongeren en Rita Verdonk, toentertijd de Nederlandse minister van Integratie en Immigratie. Tijdens die bijeenkomst vertelde ze dat ze ervan overtuigd was dat alle Antilliaanse en Arubaanse jongeren naar Nederland kwamen om een scooter en mobiele telefoon te kunnen hebben en als het nodig was het criminele pad opgingen om dat voor elkaar te krijgen. Ik was geschokt door het beeld dat zij neerzette van ons, maar het motiveerde me nog meer om uiteindelijk de politiek in te gaan. Na mijn studie vertrok ik dus in december 2004 naar Bonaire om als beleidsadviseur welzijn aan de slag te gaan en bij mijn grootouders te kunnen zijn. Dat vond ik heerlijk! Sinds klein, gedurende de vakanties, nam ze me op sleeptouw langs allerlei oudjes. Ik vond het waarschijnlijk om andere redenen dan haar leuk (snoep en limonade). Zij ging waarschijnlijk om advies te krijgen.  Mijn oma vertelde me altijd om goed naar de ouderen te luisteren, die hadden immers veel gezien en meegemaakt. Ik benhaar daar nog altijd dankbaar voor en het maakt dat ik nu extra hard wil werken om alle ouderen op ons eiland een goede toekomst te kunnen bieden. In 2013 besloot ik me aan te sluiten bij de MPB. Het bloed kruipt waar het niet gaan kan en het was hoog tijd vernieuwing en verbetering te brengen in de Bonairiaanse politiek, zeker na 10-10-10 waarin we een openbaar lichaam van Nederland waren geworden. In mei 2016 werd ik gedeputeerde van sociale zaken, educatie, jongeren, cultuur en gezondheidszorg. Helaas hield de coalitie niet lang stand, maar sinds april van dit jaar mag ik dit mooie ambt weer uitoefenen. Ik doet dat met heel veel plezier en heel mijn hart! Dat vertaalt zich dan ook in mijn volgende droom voor Bonaire 2030: ik zou willen dat met name bejaarden, sociaal zwakkeren en kinderen de basisvoorzieningen hebben zoals we die ook in het Europese deel van Nederland kennen. Het doet me iedere dag pijn te zien hoeveel mensen op Bonaire nog onder de armoedegrens leven. Deze pijn geeft me tegelijkertijd nog meer kracht en volharding om hiervoor te knokken. Daarnaast wil ik dat kinderen gezond kunnen opgroeien, dat ze niet hoeven op te groeien in armoede of in een huis met agressie of geweld  en dat ze alle mogelijkheden krijgen zich te ontwikkelen binnen hun eigen kracht en kunnen, zodat ze later echt gelijke kansen hebben op een fijn bestaan en iets kunnen betekenen in de maatschappij. Dit maakt ook dat ik me ook keihard blijf inzetten voor het bestrijden van huiselijk geweld en de oprichting van een Family Justice center, een House of Hope, oftewel een centrum met een multidisciplinaire aanpak om mensen die te maken hebben gehad met huiselijk geweld, uitbuiting of mensenhandel op een zo goed mogelijke wijze te ondersteunen. In de wijken moeten weer de geluiden van lachende kinderen en vrolijke ouderen klinken. Tot slot zou ik willen dat we in 2030 het voor elkaar hebben gekregen dat we trots zijn op ons eiland, ons cultureel erfgoed en dat we ons bewust zijn van de waarde van ons cultuur en artistieke en culinaire uitingen ervan.  Dit is ook van groot belang binnen de verdere ontwikkeling van Bonaire als Blue Destination waarbij duurzame economische groei hand in hand dient te gaan met cultuur- en natuurbeheer. Rest mij niets anders dan jullie allen een hele fijne conferentie toe te wensen en ik kijk erg uit naar al jullie dromen en wensen voor de toekomst van Bonaire in 2030, onze toekomst.